FARSÇA

Ey murğ-i seher zi-pervâne biyâmuz

K’ân sûhterâ can şüd ü âvâz neyâmed

Ey seher kuşu! Aşkı pervâneden (kelebek) öğren.

Zira o yanmışın canı gitti de sesi çıkmadı.*

*Elmalılı Hamdi Yazır’ın tefsirinde okudum bu beyiti. Merhûmun yorumuyla;

Yani sen de onun gibi can ver de feryad edip durma! Sâdi bununla ilahi aşkda sabır ve ihlas ile bir fedakarlık misali kasdetmiştir.

Bu mana ile bizim Divan Edebiyatı’nda pervaneye dâir;

Döner pervâne-âsâ bâşıma her arif-i billah

Dilim bezm-i hakikatte çerâğ-ı rûşen olmuştur

gibi binlerce mazmun söylenmiştir.  Peygamberimiz’e ait Mevlid’de Süleyman Çelebi’nin :

Bir aceb nur kim güneş pervânesi

mısrası da bunun en güzellerindendir…

چه غم ديوار امترا كه باشد چون تو پشتيبان

چه باك از موج بحر انرا كه باشد نوح كشتيبان

Ya Muhammed! Senin gibi dayanak ve desteği olunca, ümmetin duvarına gam, kaygı kalır mı?

Kaptanı Nuh olan geminin denizin dalgalarından korkusu kalır mı?

اكر پند خردمندان ز جان و دل نياموزى

جهان آن پند بتلخى بياموزد ترا روزى

Eğer pend-i hıred-mendân zi cân u dil neyâmûzî

Cihân ân pend be-telhî beyâmûzed turâ rûzî

Eğer akıl sahiplerinin öğütlerini can u gönülden dinlemezsen

Cihan, o öğüdü sana bir gün acıyla öğretir